COVID-19’u tamamen silmek mümkün mü

Son birkaç ayda, COVID-19’a neden olan virüs SARS-CoV-2 ile yaşamayı öğrenmemiz gerektiğine, başka bir deyişle hep hayatımızda olacağına dair tartışmalar artıyor. Ama yeni bir çalışma, bu virüsü tamamen yok etmenin mümkün olabileceğini gösteriyor.

British Medical Journal Global Health dergisinde yayınlanan çalışma, böyle bir hedefin ne kadar gerçekçi olduğunu etkileyen 17 faktörü inceledi. Bunların arasında güvenli ve etkili aşıların mevcudiyeti ve bağışıklığın uzunluğu gibi teknik değişkenler bulunuyor. Ayrıca etkin hükümet yönetimi ve enfeksiyon kontrol önlemlerinin halk tarafından kabulü gibi sosyal, politik ve ekonomik faktörler de var.

İşte bu faktörlerin her biri üç puanlık bir sistemde değerlendirildi. Bu, SARS-CoV-2’nin ortadan kaldırılmasının mümkün olup olmadığı hakkında bir fikir vermek için kullanıldı.

Bir virüsün Dünya üzerinden tamamen silindiği çok sık şahit olduğumuz bir durum değil. Şimdiye kadar tamamen yok etme sadece çiçek hastalığı ve çocuk felci virüsünün üç versiyonundan ikisi için gerçekleştirilebildi.

Araştırmacılar SARS-CoV-2 virüsünü çiçek hastalığı ve çocuk felci ile karşılaştırdılar ve ondan kalıcı olarak kurtulmanın çiçek hastalığını yok etmekten daha zor, ancak çocuk felcinden kurtulmaktan daha kolay olduğunu belirlediler.

Yazarlar makalede, “Analizimiz çeşitli öznel bileşenlerden oluşan bir çalışma olsa da, COVID-19’un ortadan kaldırılabilirliğinin, özellikle teknik fizibilite açısından mümkün olduğunu gösteriyor” diyor.

Ancak bu mümkün olsa da, siyasi irade, parasal yatırımlar ve diğer insanları korumanın neden önemli olduğuna dair toplumsal bir anlayış olmadan gerçekleşmesi mümkün değil. Yani bunu başarmak hiç kolay değil. Ancak yüz binlerce insanın hayatını kurtaracak ve milyonlarca insanın uzun süreli COVID taşımasını durduracak bir adım atılması gerektiği tartışmasız bir gerçek.

Çalışmada ayrıca, “COVID-19’un yok edilebilirliğinin (çiçek hastalığı ve çocuk felcine göre) teknik zorlukları arasında zayıf aşı kabulü ve daha bulaşıcı olabilen daha fazla varyantın ortaya çıkması yatıyor. Bu da potansiyel olarak virüsün aşıdan kaçmasını mümkün kılıyor. Küresel aşılama programlarına daha fazla önem verilmeli” deniyor.